Dlaczego tak trudno powiedzieć NIE? O cenie bycia zawsze miłą
„Maja, ja po prostu nie potrafię odmawiać”.
Słyszałam to wiele razy. I zawsze mam ochotę zapytać: naprawdę nie potrafisz? Czy może doskonale wiesz, jak powiedzieć NIE, tylko nie chcesz mierzyć się z tym, co ktoś o Tobie pomyśli?
Potrafisz odmówić. Kiedy ktoś proponuje Ci coś, czego absolutnie nie chcesz, odpowiedź pojawia się błyskawicznie. Problem zaczyna się wtedy, gdy po drugiej stronie stoi ktoś, na czyjej opinii Ci zależy. Mama, partner, przyjaciółka, szef. Nagle zwykłe „nie, dziękuję” urasta do rangi wydarzenia, które może zachwiać całym światem.
I tak zgadzasz się na kolejny obowiązek, spotkanie, przysługę. Potem jesteś zmęczona, zirytowana i masz pretensje, że wszyscy czegoś od Ciebie chcą. Tylko czy oni wiedzą, że nie miałaś ochoty? Przecież usłyszeli TAK.
To jeden z tych momentów, w których warto przestać przyglądać się zachowaniu innych i z ciekawością spojrzeć na własny wybór.
Grzeczna dziewczynka ma już 50 lat. I nadal boi się kogoś rozczarować.
Przez lata można zbudować imponujące życie. Wychować dzieci, stworzyć firmę, zarządzać zespołem, podejmować trudne decyzje. A potem odebrać telefon od mamy i w ciągu trzydziestu sekund znowu poczuć się jak mała dziewczynka, która zrobiła coś nie tak.
Zadziwiające, prawda?
Nie chodzi o to, żeby obwiniać rodziców czy rozliczać dzieciństwo. Bardziej interesuje mnie coś innego: ile przekonań, które kiedyś przyjęłaś, nadal podejmuje decyzje za Ciebie?
„Nie wypada odmówić”. „Ludzie pomyślą, że jestem egoistką”. „Dobra matka zawsze znajdzie czas”. „Jeśli kogoś kocham, powinnam się poświęcić”.
Brzmi znajomo?
W Access Consciousness® mówimy o punktach widzenia. To przekonania i oceny, przez które patrzymy na rzeczywistość. Kiedy uznasz jakiś punkt widzenia za niepodważalną prawdę, Twoje możliwości zaczynają się do niego dopasowywać.
Jeśli jesteś przekonana, że odmowa oznacza brak miłości, każde NIE wobec bliskiej osoby będzie wydawało się czymś niewłaściwym. Nawet wtedy, gdy zwyczajnie potrzebujesz odpocząć.
Przecież można kogoś kochać i nie mieć ochoty spędzać z nim niedzieli. Można być dobrą przyjaciółką i nie odebrać telefonu o północy. Można świetnie wykonywać swoją pracę i nie być dostępną przez całą dobę.
To nie są sprzeczności. Sprzeczność pojawia się dopiero wtedy, gdy próbujesz dopasować swoje życie do wyobrażenia o tym, jaka powinnaś być.
Czyje zdanie jest ważniejsze od Twojego życia?
Wyobraź sobie, że ktoś prosi Cię o przysługę. Nie masz na nią ochoty, ale w głowie natychmiast pojawia się myśl: „Obrazi się”.
Zatrzymaj się właśnie tutaj.
Skąd wiesz? Powiedział Ci to? Czy już sama napisałaś cały scenariusz, przewidziałaś jego reakcję i postanowiłaś zrobić wszystko, żeby do niej nie dopuścić?
Czasami bardziej niż cudze oczekiwania ograniczają nas historie, które sami tworzymy na ich temat.
Jest w Access Consciousness narzędzie, które uwielbiam za jego prostotę: „Ciekawe, że mam taki interesujący punkt widzenia”.
Spróbuj. Kiedy następnym razem pomyślisz: „Nie mogę odmówić, bo wyjdę na egoistkę”, dodaj: „Interesujący punkt widzenia”.
Nie przekonuj się, że jest inaczej. Nie szukaj argumentów. Po prostu zauważ, że to punkt widzenia, a nie wyrok.
I sprawdź, co się zmienia.
Może odkryjesz, że przez lata próbowałaś być osobą, z której wszyscy są zadowoleni. Tylko że to zadanie nie ma końca. Zawsze znajdzie się ktoś, kto będzie chciał czegoś innego.
A gdybyś przestała traktować cudze rozczarowanie jako dowód, że zrobiłaś coś złego?
To nie oznacza obojętności wobec ludzi. Oznacza gotowość do uznania, że oni mają swoje uczucia, a Ty swoje wybory.
Jedno zdanie, które może zmienić więcej, niż myślisz
Jeśli zastanawiasz się, jak nauczyć się mówić nie, mam dla Ciebie propozycję. Przez najbliższe kilka dni nie odpowiadaj automatycznie na każdą prośbę.
Zamiast natychmiastowego „oczywiście” powiedz: „Sprawdzę i dam Ci znać”.
Tyle.
To nie jest wymówka ani sposób na unikanie odpowiedzialności. Dajesz sobie chwilę, żeby sprawdzić, czy rzeczywiście chcesz się na coś zgodzić. Bez presji, bez pośpiechu, bez odruchowego zadowalania drugiej osoby.
A kiedy odpowiedź brzmi NIE, spróbuj powiedzieć ją bez pięciominutowego usprawiedliwienia.
Wiem, dla niektórych to będzie większe wyzwanie niż poprowadzenie ważnej prezentacji przed setką ludzi.
I właśnie dlatego warto to sprawdzić.
Nie odkładaj siebie na później
Kiedy w wieku 46 lat zaczęłam zmieniać swoje życie, nie wiedziałam jeszcze, dokąd zaprowadzą mnie kolejne wybory. Wiedziałam natomiast, że dalsze czekanie na idealny moment niczego za mnie nie zmieni.
Dzisiaj spotykam osoby, które potrafią zrobić dla innych rzeczy niezwykłe, a jednocześnie z trudem dają sobie przyzwolenie na zwyczajny odpoczynek. Nie brakuje im siły ani kompetencji. Często po prostu nigdy nie zakwestionowały zasad, według których żyją.
Podczas Podstaw Access Consciousness przyglądamy się właśnie takim punktom widzenia. Korzystamy z pytań i praktycznych narzędzi, które pomagają dostrzec inne możliwości tam, gdzie wcześniej widzieliśmy tylko obowiązek, powinność albo lęk przed oceną.
Jeśli czujesz, że nadszedł czas, żeby zacząć podejmować decyzje z większą świadomością, zapraszam Cię na moją czterodniową klasę Podstawy Access Consciousness.
Zanim się jednak spotkamy, sprawdź jedną rzecz: następnym razem, gdy ktoś Cię o coś poprosi, zauważ, czy Twoje TAK jest radosnym wyborem, czy próbą uniknięcia czyjegoś niezadowolenia.
Ta różnica może Cię zaskoczyć.
Maja Ławicka
Certyfikowana Facylitatorka Access Consciousness®
Nie odkładaj Siebie na później.